rem_organy010


W dniach od 13.04 – 27.05 2010 roku Zakład Organowy Mirosława Jakubowskiego z Włocławka przeprowadził gruntowny remont organów.

Remont rozpoczął się od demontażu całego instrumentu. Po wyjęciu wszystkich piszczałek (1148 szt.), każdą z nich wyczyszczono na sucho i na mokro. Posegregowano i skompletowano piszczałki wszystkich głosów. Uszkodzone drewniane piszczałki zostały naprawione, zaś metalowe (w liczbie 30 szt.) wymieniono na nowe. Przywrócony został prawidłowy układ głosu Cymbel. W piszczałkach drewnianych wykonane zostały regulatory przepływu powietrza, pomocne przy przeprowadzeniu intonacji. Na czas dalszych prac, odpowiednio zabezpieczone piszczałki złożono na chórze.

Następnie skontrolowano i wyczyszczono wiatrownice. Sprawdzone zostały wszystkie znajdujące się w nich mieszki oraz zawory stożkowe. Kilka z nich wymagało naprawy.

Miechy organowe zostały wyczyszczone, na jednym z nich zostało wymienione oskórowanie. Jednakże gruntowny remony miechów okazał się nieopłacalny.

Poważnym przedsięwzięciem było usunięcie z kontuaru i spod wiatrownic starych rurek traktury pneumatycznej i zastąpienie ich nowymi produkcji niemieckiej, bardziej odpornymi na deformacje i załamania. Łącznie wymieniono ponad 1100 metrów bieżących rurek o różnym przekroju. Operacja ta wyraźnie usprawniła działanie traktury organów.

W kontuarze dokonano przeglądu wszystkich podzespołów oraz przeprowadzono niezbędne naprawy. Wyczyszczone i wypolerowane zostały klawiatury, klucze rejestrowe i wyłączniki rejestrów zbiorowych. Wymieniono też część membran połączeniowych.

Szafa organowa została wyczyszczona i zabezpieczona odpowiednim środkiem chemicznym przed szkodnikami drewna.

Po ustawieniu piszczałek na wiatrownicach, przeprowadzono staranną intonację głosów organowych. Dzięki niej, dźwięk organów nabrał szlachetności, krzykliwe głosy zostały osłabione, wyrównano głośność i barwę brzmienia poszczególnych piszczałek w obrębie każdego głosu. Intonacja uwypukliła odrębny charakter i selektywność brzmienia poszczególnych głosów.

Na koniec dokonano niezbędnych regulacji traktury i klawiatur oraz dokładnie nastrojono organy.

W najbliższej przyszłości zostaną wykonane i zainstalowane w organach dwa nowe miechy wraz ze skrzynkami regulacyjnymi. Będą one mniejszych rozmiarów, przez co zwiększy się nieco powierzchnia użytkowa chóru.

Wszystkim, którzy pomogli w remoncie organów, składamy serdeczne "Bóg zapłać".

 

Historia

Organy w kościele OO. Bernardynów w Tarnowie pochodzą z 1882 roku.  Zostały ufundowane ze składek wiernych za gwardiana klasztoru o. Felicjana Fierka (1881-1883). Zostały wykonane przez organmistrza sądeckiego Jana Grocholskiego.

W 1898 r. staraniem o. Brunona Nowakowskiego, gwardiana tarnowskiego klasztoru (1897-1899) organy przerobiono i dodano dwa głosy. Odrestaurowano ich ręką organmistrza Aleksandra Żebrowskiego ze Lwowa.

W 1910 r. remont organów przeprowadził p. Piwoński z Tarnowa. Organy oczyścił, a co było zepsute naprawił. Dokonało się za gwardiana o. Leona Pastuszaka (1909-1917).

W 1924 r. kolejny remont organów przeprowadził organmistrz Bartłomiej Ziemiański ze Szczyrzyca. Wtedy zakupiono dwa głosy: salicjonał i pryncypał (przerobiono). Było to za gwardiana o. Marka Tatki (1924-1930).

W 1954 r. znowu przeprowadzono remont organów za przełożonego klasztoru o. Jukundyna Andrzeja Łaby (1952-1957). Remont przeprowadził Ryszard Franke z Rybnika.

W 1968 r. gruntowny remont organów przeprowadził Henryk Siedlar z Krakowa. Wyremontowane organy odbierał ks. Jan Chwałek, specjalista w dziedzinie organów, profesor KUL-u. Stwierdził on, że "remont został przeprowadzony gruntownie, a organy mogą jeszcze służyć długie lata". W tym czasie gwardianem był o. Marcin Hulek (1966-1969).

W 1972 r. trakturę mechaniczną zastąpiono trakturą pneumatyczną.

W 2001 r. remont organów przeprowadził Lech Skoczylas z Krakowa wymieniając wszystkie mieszki. Wtedy również przez konserwatorów została odnowiona szafa organowa.  Było to za gwardiana o. Ernesta Paradysza (1999-2005).

Realacja foto w fotogalerii